ساماندهی بحران اعتماد

ارزیابی های مختلفی از موضوع بازارهای مالی آمریکا تحت عنوان بحران بزرگ اقتصادی ارائه شده و بیش از هر چیزی تحلیلگران آن کشورها، آن را «بحران اعتماد» تعبیر کردند. به طوری که در نتیجه سیاست های دولت کنونی آمریکا در حوزه اقتصاد، بسیاری از مردم و فعالان اقتصادی این کشور، دیگر به وعده ها و سیاستگذاری های دولت بوش اعتماد نداشتند و حتی تا زمانی که وعده های ساماندهی از سوی وی مطرح شد، کمتر کسی به آن توجه می کرد.اما پس از آنکه دولت آمریکا، تمام دولتمردان غربی را به منظور معرفی طرح نجات گرد هم آورد و آنها نیز تعهد کردند که با مشکلات مالی بانک ها مقابله کنند، دوباره اعتماد به فضای اقتصادی این کشور بازگشت.

به عبارتی بوش با جمع کردن وزرای کشورهای صنعتی جهان در واشنگتن تلاش کرد اعتماد مردم و فعالان اقتصادی این کشور را نسبت به وعده های دولت از این طریق جلب کند. این در حالی است که هم اکنون درباره تزریق 250 میلیارد دلار از 700 میلیارد دلار وعده داده شده، تنها اعلام آمادگی شده و در حقیقت هنوز عملی نشده است.
آنچه مسلم است دولت فعلی آمریکا در بین مردم و فعالان اقتصادی اعتبار خود را از دست داده و رئیس جمهور این کشور این حرکت را به عنوان تنها راه جلب دوباره اعتماد در فضای اقتصادی پایه ریزی کرده است.
در چنین شرایطی باید به این نکته توجه کرد که چرا فقط با اعلام آمادگی تزریق 250 میلیارد دلار به بازارهای مالی آمریکا به سرعت فضای اقتصادی تحت تاثیر قرار می گیرد و بازارهای مالی دوباره متحول می شود. طبیعی است زمانی که دولتی اعتبار خودش را از دست بدهد، کارکرد نخواهد داشت زیرا بخش زیادی از کارکردهای یک دولت به سیاست های اقتصادی، اعتماد و اعتبار مربوط می شود.
این موضوع یک قاعده کلی است زیرا اگر مردم و فعالان اقتصادی به وعده های دولت و حکومت اعتماد نداشته باشند، استفاده از ابزارهای پرقدرتی مانند تزریق پول، کارگر نمی افتد. در اقتصاد آمریکا نیز مساله فقط دولت و رئیس جمهور نیست زیرا مجلس نیز در اکثر موارد نقش بسزایی را ایفا و بر ابعاد کار نظارت می کند. هر چند دولت آمریکا قبل از ارائه طرح 700 میلیارد دلاری معروف به «طرح نجات» از طریق بانک مرکزی حجم های قابل ملاحظه ای از نقدینگی را به بانک های بزرگ این کشور تزریق کرد اما این منابع از بانک های بزرگ به بانک های کوچک تر و شرکت های فعال اقتصادی نفوذ نمی کرد و در نهایت موثر واقع نمی شد. اما سیاست های این دولت زمانی تاثیرگذار بود که توانست با ترفند گردهم آوردن وزرای مالی جهان از اعتبار آنها استفاده کند. * کارشناس اقتصادی