مقایسه مخارج ارزی واقعی بودجه دولت نشان داد

مخارج ارزی سه سال اول دولت احمدی نژاد 37/3 برابر مدت مشابه در دولت خاتمی

سرمایه: محاسبه منابع ارزی بودجه دولت در ایران به طور واقعی و با احتساب تورم و کاهش قدرت خرید دلار در آمریکا نشان می دهد که کل مخارج ارزی واقعی بودجه دولت خاتمی در دوره هشت ساله 1376 تا 1383 معادل 2/133 میلیارد دلار بوده و کل مخارج ارزی واقعی دولت احمدی نژاد در سه سال اول این دولت در سال های 1384 تا 1386 معادل 3/129 میلیارد دلار بوده است.

مقایسه این دو رقم نشان می دهد منابع ارزی واقعی بودجه دولت احمدی نژاد در سه سال اول تقریباً معادل کل منابع ارزی واقعی بودجه دولت خاتمی در دوره هشت ساله این دولت در سال های 1376 تا 1383 بوده است.همچنین منابع ارزی اسمی بودجه دولت بدون احتساب تورم دلار آمریکا نشان می دهد که کل منابع ارزی اسمی بودجه دولت خاتمی طی دوره هشت ساله 1376 تا 1383 معادل
5/136 میلیارد دلار بود. این در حالی است که کل منابع ارزی اسمی بودجه دولت احمدی نژاد در سه سال اول 1384 تا 1386 معادل 4/133 میلیارد دلار بوده است و از نظر اسمی نیز منابع ارزی سه ساله دولت احمدی نژاد تقریباً معادل کل منابع ارزی سه ساله دولت خاتمی بوده است.
-
فرصت 40 میلیارد دلاری احمدی نژاد
دولت احمدی نژاد در سه سال 84، 85 و 86 روی هم رفته 3/129 میلیارد دلار مخارج ارزی واقعی در بودجه خود داشته است.در حالی که دولت خاتمی در دوره هشت ساله 1376 تا 1383 روی هم 2/133 میلیارد دلار مخارج ارزی در بودجه داشته است. به عبارت دیگر مخارج ارزی واقعی سه سال اول دولت احمدی نژاد از کل مخارج ارزی واقعی بودجه دولت خاتمی تنها 9/3 میلیارد دلار کمتر بوده است.در سه سال اول 76 تا 78 دولت خاتمی 3/38 میلیارد دلار مخارج ارزی واقعی در بودجه خود داشته است. حال آنکه دولت احمدی نژاد در سه سال اول 3/129 میلیارد دلار مخارج ارزی واقعی در بودجه خود داشته است که این رقم 37/3 برابر مخارج ارزی واقعی دولت خاتمی در سه سال اول است.
مجموع منابع ارزی اسمی بودجه دولت در ایران که در همان سال اتفاق افتاده بدون احتساب تورم و کاهش ارزش اسمی دلار در آمریکا در سال های 76 تا 86 طبق جدول ارائه شده است. این رقم در سال 76 و شروع به کار دولت خاتمی معادل 9/14 میلیارد دلار بوده و در سال 77 که بدترین و به قول کارشناسان سیاه ترین سال برای منابع ارزی بودجه دولت بود و به
5/9 میلیارد دلار رسید. رقمی که حتی کمتر از درآمد یک ماه دولت احمدی نژاد در سال 87 مانند ماه اردیبهشت یا خرداد است. در سال 78 این درآمد ارزی بودجه به 8/14 رسید و تا سال 81 کمتر از 20 میلیارد دلار بوده است.
در سال 82 درآمد ارزی اسمی بودجه دولت 22 میلیارد دلار، در سال 83 معادل 8/27 میلیارد دلار و در سال 84 که بهترین بودجه سال بوده معادل 8/39 میلیارد دلار بوده است اما هیچ گاه دولت خاتمی با درآمد ارزی بالای 40 میلیارد دلار رو به رو نبوده است. از نیمه دوم سال 84 که دولت احمدی نژاد بر سر کار آمده درآمد ارزی به شکل چشمگیری بهبود یافت و در این سال بودجه دولت با درآمد ارزی اسمی 8/39 میلیارد دلاری مواجه بود. بنابراین در سال 84 که احمدی نژاد از نیمه دوم سال دولت را تحویل گرفت باید این درآمد 40 میلیارد دلاری ارزی بودجه را فرصتی برای دولت احمدی نژاد تلقی کنیم. به عقیده کارشناسان، از آنجا که دولت احمدی نژاد در نیمه دوم سال 84 با ارائه دو متمم بودجه برداشت از حساب ذخیره ارزی را با رقم قابل توجهی افزایش داد در نتیجه رقم اسمی مخارج ارزی به 8/39 میلیارد دلار افزایش یافت. در سال 85 نیز این رقم مخارج ارزی بودجه به 8/46 و در سال 86 نیز این رقم در حد 8/46 میلیارد دلار تکرار شد.
محاسبه بانک مرکزی نشان می دهد که با احتساب نرخ تورم و کاهش ارزش دلار در آمریکا، منابع ارزی واقعی بودجه دولت ایران در سال 76 معادل 5/14 و در سال 77 که بدترین سال بوده 3/9 میلیارد دلار بوده است. این رقم تا سال 81 کمتر از 17 میلیارد دلار بوده و در سال 82 رقم واقعی مخارج ارزی دولت به
5/21 و در سال 83 به 1/27 میلیارد دلار رسید.در سال 84 و در دولت احمدی نژاد رقم واقعی مخارج ارزی بودجه دولت با احتساب تورم آمریکا، معادل 5/38 میلیارد دلار در سال 85 معادل 3/45 و در سال 86 معادل
5/45 میلیارد دلار بوده است.متوسط رشد مخارج ارزی بودجه دولت از سال 76 تا سال 86 معادل 1/12 درصد بوده است. متوسط رشد مخارج واقعی ارزی بودجه دولت خاتمی 4/12 درصد بوده است که رقم 5/14 میلیارد دلار در سال 76 را به 1/27 میلیارد دلار در سال 83 افزایش داده است که اگر تفاوت 6/12 میلیارد دلاری مخارج ارزی واقعی بودجه دولت در سال 83 را با مخارج ارزی واقعی بودجه دولت در سال 76 را نسبت به سال 76 مقایسه کنیم به طور متوسط 1/12 درصد افزایش نشان می دهد. اما مخارج ارزی بودجه دولت احمدی نژاد که در سال 86 معادل 5/45 میلیارد دلار بوده نسبت به رقم 1/27 میلیارد دلاری سال 83
به طور متوسط سال 6/22 درصد رشد کرده و در این سال 4/18 میلیارد دلار افزایش یافته است.
-
منابع ارزی بودجه دولت برحسب یورو
محاسبه منابع ارزی بودجه دولت برحسب یورو که با تبدیل عملکرد اسمی مخارج دلاری بودجه دولت به یورو به دست آمده است نیز نشان می دهد دولت خاتمی در دوره هشت ساله 1376 تا 1383 روی هم رفته 2/129 میلیارد یورو منابع ارزی در بودجه داشته است و دولت احمدی نژاد در سه ساله اول 1384 تا 1386 روی هم رفته 7/106 میلیارد یورو منابع ارزی در بودجه خود داشته است.کارشناسان دلیل این کاهش در قدرت خرید و ارزش واقعی منابع ارزی بودجه دولت احمدی نژاد را افزایش ارزش یورو در برابر دلار در چهار سال گذشته ارزیابی می کنند و معتقدند از آنجا که دلار با کاهش ارزش در برابر ارزهای دیگر مواجه شده و یورو تقویت شده است لذا قدرت خرید واقعی دلار و یورو در برابر کالا و خدمت باید ملاک اصلی باشد تا مشخص شود که دولت احمدی نژاد در کنار فرصت طلایی افزایش شدید قیمت نفت و درآمدهای ارزی، تا چه حد با کاهش قدرت خرید واقعی دلار و یورو در برابر کالا و خدمات مواجه بوده است.
محمود احمدی نژاد رئیس جمهور در گزارش های اقتصادی اخیر خود به این نکته اشاره کرد که با افزایش قیمت نفت، قیمت کالاها و خدمات وارداتی به کشور، از محصولات نفتی، مواد اولیه و ماشین آلات گرفته تا حمل و نقل، افزایش زیادی داشته است و بخش عمده ای از اثر افزایش درآمد ارزی دولت را خنثی کرده است. اما برخی کارشناسان معتقدند که دولت احمدی نژاد تحت تاثیر همین افزایش درآمد ارزی و قبل از رشد قیمت کالاها و خدمات خارجی در سال 84 و 85 بارها با ارائه متمم بودجه و برداشت از حساب ذخیره ارزی قدرت خرید منابع ارزی بودجه خود را افزایش داده است و از طریق هزینه های جاری و عمرانی خود را بالا برد و حجم واردات کالاهای خارجی را به شدت افزایش داد و با این افزایش واردات، بخش عمده ای از تقاضای بازار را با کالاهای خارجی و از طریق تثبیت دلار 900 تومانی تامین کرد و توانست با وجود رشد نقدینگی 30 تا 40 درصدی، تورم را در حد 12 و 13 درصد در سال 84 و 85 کنترل کند.اما به دنبال اثر افزایش قیمت نفت بر هزینه های تولید کشورهای خارجی اثر رشد قیمت نفت با تاخیر دو ساله تاثیر خود را بر افزایش هزینه های تولید در ایران و بالا رفتن قیمت کالاها و خدمات حمل و نقل و هزینه های مالی گذاشت و باعث شد تا اثر رشد نقدینگی 35 درصدی و تورم وارداتی بر قیمت کالاها را شاهد باشیم و با رشد هزینه های تولید و واردات، تورم به 6/21 درصد در تیرماه 87 رسید.
-
محاسبه منابع ارزی بودجه دولت بر حسب پوند
محاسبه منابع ارزی بودجه دولت بر حسب پوند انگلیس نیز نشان می دهد که منابع ارزی بودجه در دوره هشت ساله دولت خاتمی معادل 6/84 میلیارد پوند بوده است. این شاخص در سه ساله دولت احمدی نژاد و در سه ساله 84 تا 86 نیز معادل 9/72 میلیارد پوند بوده است و 7/11 میلیارد پوند فاصله دارد.
محاسبه منابع ارزی بر حسب ین نیز نشان می دهد که منابع ارزی بودجه دولت خاتمی در هشت ساله 76 تا 83 معادل 16 هزار میلیارد ین بوده است و منابع ارزی دولت احمدی نژاد در سه سال اول 84 تا 86 معادل 15140 میلیارد ین بوده است. کارشناسان معتقدند که مهم ترین علت رشد مخارج ارزی به طور واقعی یا رسمی در دولت احمدی نژاد و چند برابر شدن آن افزایش قیمت نفت و درآمد ارزی، برداشت های دولت از حساب ذخیره ارزی و بالا رفتن رقم منابع ارزی بودجه نسبت به قانون برنامه چهارم بوده است. زیرا طبق برنامه چهارم متوسط منابع ارزی بودجه سالانه دولت باید
7/15 میلیارد دلار باشد در حالی که دولت در سال 85 و 86 معادل 8/46 میلیارد دلار منابع ارزی داشته است که حداقل 30 میلیارد دلار بیشتر از برنامه چهارم است. دولت احمدی نژاد نسبت به رقم جداول برنامه چهارم نظر دیگری دارد و معتقد است که این ارقام با واقعیات اقتصادی کشور و اهداف و برنامه های دولت همخوانی ندارد و البته برای اصلاح آن از طریق اصلاحیه قانون برنامه چهارم تلاش نکرده است.